Sakarya'da kentsel dönüşüm 2026: kredi, Tığcılar, başvuru

Şu an ne değişti (2026)

17 Ağustos 1999 depreminin üzerinden 27 yıl geçti ve Sakarya'da dönüşüm 2026'da ilk kez mahalle ölçeğine çıktı. Büyükşehir Belediyesi'nin duyurularına göre Adapazarı Tığcılar'daki ilk etapta yıkım ihalesi 3 Eylül 2026'da tamamlandı. Belediye Başkanı Yusuf Alemdar'ın Aralık 2024'teki sözleriyle hedef, şehir merkezinden başlayarak deprem öncesinde yapılmış bütün binaları dönüştürmek.

İkinci gelişme finansman. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın Dünya Bankası'yla yürüttüğü İklim ve Afetlere Dayanıklı Şehirler Projesi Sakarya'yı kapsıyor. Haziran 2026 tarihli resmî malik kılavuzu Sakarya'yı kredi illeri arasında sayıyor; AA'nın 6 Nisan 2026 haberine göre başvurular İstanbul'un yanı sıra Sakarya, Kocaeli ve İzmir'de de açık. Projenin Sakarya'daki çevresel ve sosyal yönetim planı için 16 Ocak 2026'da Büyükşehir Sosyal Gelişim Merkezi'nde halk bilgilendirme toplantısı yapıldı; Başkanlığa göre toplantıya hak sahipleri, müteahhit temsilcileri, muhtarlar ve ilçe belediyelerinden 163 kişi katıldı.

Bir uyarı: Projenin tanıtım sayfasındaki metin altı il sayıyor ve Sakarya'yı bu metinde anmıyor. Aynı sitede ise bir Sakarya irtibat ofisi bulunuyor ve resmî kılavuz Sakarya'yı listeliyor. Kendi binanız için başvurmadan önce kapsamı irtibat ofisinden teyit edin.

Üçüncüsü ülke genelindeki yönetmelik değişikliği. 4 Şubat 2026 tarihli ve 33158 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan düzenlemeyle riskli binada salt çoğunluk kararından önce maliklerin toplantıya çağrılması zorunlu oldu. Çağrı muhtarlıkta 15 gün ilan edilerek, noterle ya da elektronik tebligatla yapılıyor. Belediye ruhsattan önce, salt çoğunluk ve bildirimlerin tamamlandığına dair bir yazıyı yetkili müdürlükten alıyor.

Başvuru nereye yapılır

Riskli yapı tespitine itiraz ve Bakanlık kira yardımı için muhatap Sakarya Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü'nün Kentsel Dönüşüm Müdürlüğü. Müdürlük Sakarya Valiliği Resmî Kurumlar Kampüsü'nde. Bina bazlı dönüşümde imar durumu ve yapı ruhsatı binanın bağlı olduğu ilçe belediyesinden, yani Adapazarı, Serdivan, Erenler ya da hangi ilçedeyseniz oradan alınıyor.

Dünya Bankası kredisi için Başkanlığın Sakarya İrtibat Ofisi var: Erenler Mah. 1004 Sok., Sakarya Büyükşehir Belediyesi Ek Hizmet Binası No:11, Kat 1, Erenler. Telefon (264) 502 34 66. Ofis kredinin şartlarını anlatıyor ve broşürünü veriyor.

Krediye başvuruyu siz tek başınıza başlatmıyorsunuz. Kılavuza göre önce müteahhit yapı ruhsatını alıp projeyi e-Devlet'teki ARAAD (AFDİS) sistemine kaydediyor. Proje onaylanınca siz e-Devlet'ten ön başvuru yapıp Bakanlıkla protokol imzalamış bir bankaya belgelerinizle gidiyorsunuz.

Riskli yapı tespiti Sakarya'da

Tespiti Bakanlıkça lisanslandırılmış bir kuruluş yapıyor. Binadaki herkesin onayı gerekmiyor; tek bir malik başvurabiliyor. Yönetmeliğe göre masrafı malikler hisseleri oranında ödüyor. Tutanak binaya asılıyor, e-Devlet'ten bildiriliyor ve muhtarlıkta 15 gün ilan ediliyor. Rapora 15 gün içinde İl Müdürlüğü'ne dilekçeyle itiraz edebilirsiniz; itirazı teknik heyet inceliyor. Tespit kesinleşince yıkım için en fazla 90 gün süre veriliyor. Süre içinde yıkılmayan binayı idare tahliye edip yıktırabiliyor.

Sakarya'da 1999 depremini atlatmış, hasar onarımıyla ayakta kalmış çok sayıda bina var ve bu binaların görünüşü sağlam olabilir. Belediyenin hedefi deprem öncesi binalar olsa da bir binanın hukuken riskli sayılması için yapım yılı yetmiyor; lisanslı kuruluşun tespiti ve onayı şart. Krediyi düşünüyorsanız tapudaki durumu da erken kontrol edin. Kılavuza göre iştirak hâlindeki mülkiyet (örneğin paylaştırılmamış miras) önce paylı mülkiyete çevrilmeli, tapudaki haciz ya da devri kısıtlayan şerhler başvurudan önce kaldırılmalı.

Destekler Sakarya'da nasıl işliyor

Dünya Bankası kredisi: Bağımsız bölüm başına 3 milyon TL'ye kadar, aylık %0,69 faiz, ilk 12 ay ödemesiz, sonra en fazla 180 ay vade. Her hak sahibi yalnız bir bağımsız bölüm için ve tapudaki hissesi oranında yararlanıyor. Bankanın bakacağı başlıca şartlar şunlar: açık icra, takip ya da haciz kaydı olmaması ve taksitin belgelenmiş hane gelirinin %70'ini aşmaması. Kredi adınıza açılan blokeli hesaba yatıyor, inşaat Başkanlığın belirlediği seviyelere ulaştıkça müteahhide kademeli aktarılıyor. Yeni binanın temeline başlanmış olmamalı; yalnız grobeton dökülmüşse engel değil.

Kira yardımı: Bakanlığın 22 Aralık 2024 açıklamasına göre Ankara, Antalya, Bursa ve İzmir dışındaki büyükşehirlerde, yani Sakarya'da da aylık tutar 2025'ten itibaren 5.500 TL. 2026 için yeni bir resmî tutar bulamadık; İl Müdürlüğü'nden teyit edin. Başvuru tahliye veya yıkımdan sonra en geç bir yıl içinde yapılmalı. Büyükşehir, Tığcılar'da tahliyeye uyan hak sahiplerine taşınma ve kira yardımı verileceğini duyurdu, ancak tutarı açıklanan metinlerde bulamadık.

Yarısı Bizden hibesi yalnız İstanbul'un 39 ilçesindeki riskli yapılar için geçerli; Sakarya'da yok. Sakarya'da devletin sağladığı finansman, yukarıdaki kredi ile 6306'nın noter harcı, tapu harcı, belediye harçları ve damga vergisini kapsayan muafiyetleri.

Tığcılar ve Büyükşehir'in planı

Tığcılar Kentsel Dönüşüm Projesi'nin birinci etabı Sakarya'nın ilk mahalle bazlı dönüşümü. Büyükşehir'in 3 Eylül 2026 duyurusuna göre etap 4,67 hektarlık alanda 109 yapıyı ve 718 bağımsız bölümü kapsıyor. Proje Bakanlık desteğiyle ve TOKİ ortaklığıyla yürüyor. Şubat 2026'da Başkan Alemdar ile Bakan Yardımcısı Ömer Bulut uzlaşmanın yaklaşık %80'e ulaştığını açıkladı. Temmuz 2026'da hak sahiplerine tahliye tebligatları elden verildi ve son tarih 31 Temmuz olarak belirlendi. Belediyenin aktardığına göre bu tarihten sonra süreci Bakanlık yürütüyor. Şubat duyurusunda bağımsız bölüm sayısı için bine yakın ifadesi geçiyor; biz daha yeni ve kesin olan 718 rakamını esas aldık.

AA'nın 15 Ağustos 2026 haberine göre Büyükşehir 16 ilçede hasarlı ya da mevzuata uymayan binaların dönüşümünü hedefliyor ve sanayi rezerv alanlarını öncelikli görüyor. Başkan Alemdar, Nisan 2026'da 2.500 iş yerini kapsayan sanayi dönüşümü projesinin tamamlandığını söyledi.

Aynı dönemde TOKİ'nin Sakarya'daki 6.633 konutluk projesi de gündemde, ancak bu bir dönüşüm projesi değil. Yüzyılın Konut Projesi kapsamındaki sosyal konutlar ve kurayla dağıtılıyor. Riskli binanızın dönüşümüyle karıştırmayın.

Binanız Tığcılar gibi bir proje alanında değilse iki yolunuz var. Birincisi, sonraki etaplara dahil olup olmadığınızı Büyükşehir'e sormak. İkincisi, maliklerle salt çoğunlukla karar alıp kendi müteahhidinizi seçmek ve uygunsa krediye başvurmak.

Kat karşılığında Sakarya'da nelere dikkat

Krediyi kullanacaksanız müteahhit seçimi belirleyici. Kılavuza göre müteahhidin projenin çevre, sosyal ve iş sağlığı şartlarına uyacağını gösteren ek taahhütnameyi sözleşmeye eklemesi ve ruhsattan sonra projeyi ARAAD'a kaydetmesi gerekiyor. Bunları kabul etmeyen bir müteahhitle kredi yolu kapanır. Teklif alırken krediyle çalışmayı kabul edip etmediğini, kredi çıkmazsa ne olacağını yazılı sorun.

Kanunun sizi koruyan hükümlerini de sözleşmeye geçirin. Müteahhit kendi payındaki daireleri ancak inşaatın tamamlanma oranının yüzde on altındaki oranda satabiliyor; daha fazlası için bütün maliklerin onayı gerekiyor. Müteahhit kaynaklı sebeplerle bir yıl içinde işe başlanmazsa ya da iş en az altı aydır durmuşsa, malikler salt çoğunlukla fesih için Kentsel Dönüşüm Başkanlığı'na başvurabiliyor. Yönetmelik, müteahhidin ruhsattan önce yapı yaklaşık maliyetinin %6'sı kadar teminat vermesini şart koşuyor (tamamlama sigortası yaptırılmışsa bu teminat aranmıyor).

Adapazarı ovasında zemin, 1999'dan beri her projenin ilk sorusu. Tekliflerde zemin etüdünün kim tarafından, hangi bedelle yaptırılacağını ve temel sisteminin ne olacağını açıkça yazdırın. Aynı parsel için birkaç teklifi yan yana görmek bu kalemleri karşılaştırmayı kolaylaştırır. yenibina.com'da tek talep formuyla doğrulanmış müteahhitlerden en fazla beş teklif alıp komisyonsuz karşılaştırabilirsiniz.