Balıkesir'de kentsel dönüşüm 2026: Sındırgı, başvuru, destekler

Şu an ne değişti (2026)

Balıkesir'de dönüşümün gündemini 2025'teki iki Sındırgı depremi belirledi. 10 Ağustos ve 27 Ekim 2025'te Sındırgı'da 6,1 büyüklüğünde iki deprem oldu. Bakan Murat Kurum'un ilk depremden sonra açıkladığı bilançoya göre Balıkesir'de, çoğu Sındırgı'da olmak üzere 624 bina ve 901 bağımsız bölüm ağır hasarlı ya da yıkık çıktı.

Ülke genelindeki kural değişikliği de Balıkesir'de geçerli. 4 Şubat 2026 tarihli ve 33158 sayılı Resmî Gazete'deki yönetmelik değişikliğiyle riskli binada salt çoğunluk kararından önce maliklerin toplantıya çağrılması zorunlu oldu. Toplantının yeri ve zamanı muhtarlıkta ya da bina kapısında 15 gün ilan edilerek veya noterle bildiriliyor. Belediye ruhsattan önce, salt çoğunluk ve bildirimlerin tamamlandığına dair bir yazıyı yetkili müdürlükten alıyor.

Pratikte bunun anlamı şu: Apartmanınızda toplanan imzalar tek başına yetmez. Toplantı daveti, tutanak ve bildirim belgeleri eksikse ruhsat aşamasında dosya geri dönebilir.

Başvuru nereye yapılır

Riskli yapı tespitine itiraz, Bakanlık kira yardımı ve 6306 işlemleri için muhatap Balıkesir Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü. Adres Paşaalanı Mahallesi 286. Sokak No:14, Karesi; telefon (266) 224 47 15. Müdürlüğün sitesinde "Balıkesir Kentsel Dönüşüm Müdürlüğü İş ve İşlemleri" başlığı altında kira yardımı dilekçe örneği ve lisanslı kuruluş listesinin bağlantısı yayımlanıyor. Kentsel Dönüşüm Müdürlüğü için ayrı bir telefon göremedik; il müdürlüğü numarasından sorun.

Bina bazlı dönüşümde imar durumu ve yapı ruhsatı binanın bağlı olduğu ilçe belediyesinden, örneğin Karesi, Altıeylül, Edremit ya da Bandırma'dan alınıyor. Büyükşehir Belediyesi'nin Karesi Adnan Menderes Mahallesi'nde açtığı bilgilendirme ofisi de bina yenileme, kira yardımı ve riskli yapı süreçleri hakkında danışmanlık veriyor.

Riskli yapı tespiti Balıkesir'de

Tespiti Bakanlıkça lisanslandırılmış bir kuruluş yapıyor. Binadaki herkesin onayı gerekmiyor; tek bir malik başvurabiliyor. Yönetmeliğe göre masrafı malikler hisseleri oranında ödüyor. Tutanak binaya asılıyor, e-Devlet'ten bildiriliyor ve muhtarlıkta 15 gün ilan ediliyor. Rapora 15 gün içinde İl Müdürlüğü'ne dilekçeyle itiraz edebilirsiniz; itirazı teknik heyet inceliyor. Tespit kesinleşince yıkım için en fazla 90 gün süre veriliyor.

Deprem sonrası verilen ağır hasar raporu ile 6306'ya göre yapılan riskli yapı tespiti farklı belgeler. Sındırgı ya da çevresinde binanız hasar tespitinden geçtiyse, kat karşılığı anlaşması ve Bakanlık kira yardımı için hangi belgenin geçerli olduğunu İl Müdürlüğü'ne sorun.

Büyükşehir Belediye Başkanı Ahmet Akın'ın Kasım 2025 açıklamasına göre belediye 8 ilçede 150 bin binayı kapsayan bir yapı envanteri başlattı; o tarihte 60 binanın hızlı taraması tamamlanmıştı. Bu tarama hukuken riskli yapı tespiti yerine geçmez. Balıkesir'de riskli bina sayısına dair güncel bir resmî rakam bulamadık.

Destekler: Balıkesir'de hangileri var, hangileri yok

Kira yardımı: Balıkesir, 6360 sayılı Kanun'la 2012'de büyükşehir oldu. Bakanlığın 22 Aralık 2024 açıklamasına göre Ankara, Antalya, Bursa ve İzmir dışındaki büyükşehirlerde, yani Balıkesir'de de aylık tutar 3.750 TL'den 5.500 TL'ye çıktı ve 2025'ten itibaren geçerli. 2026 için yeni bir resmî tutar bulamadık; İl Müdürlüğü'nden teyit edin. Başvuru tahliye veya yıkımdan sonra en geç bir yıl içinde yapılmalı.

Muafiyetler: 6306 kapsamındaki işlemler noter harcı, tapu harcı, belediye harç ve ücretleri ve damga vergisi gibi kalemlerden muaf.

Olmayanlar: Yarısı Bizden hibesi yalnız İstanbul'da geçerli. Dünya Bankası destekli 3 milyon TL'lik kredi de Haziran 2026 tarihli resmî kılavuza göre İstanbul, İzmir, Tekirdağ, Kahramanmaraş, Kocaeli, Sakarya ve Manisa'yla sınırlı; Balıkesir bu listede yok. Komşu Manisa listede olduğu için haberlerde karışabiliyor.

Sındırgı'da deprem konutları ve Karesi'deki ilk dönüşüm alanı

Depremlerden sonra Sındırgı'da yeniden yapım TOKİ eliyle yürüyor. TRT Haber'in 18 Haziran 2026 haberine göre Bakanlık, ilçe merkezindeki Çavdaroğlu Mahallesi ile Bigadiç ve Sındırgı'nın köylerinde 385 köy evi, 736 afet konutu, 36 iş yeri ve 23 ahırdan oluşan 1.180 bağımsız bölümün inşasının tamamlanmak üzere olduğunu duyurdu. Yeni Asır'ın 10 Ağustos 2026 haberine göre AFAD'da noter huzurunda yapılan kurayla 305 konut ve 1 iş yerinin hak sahipleri belirlendi: ilçe merkezinde 160, Alacaatlı'da 48, Gölcük'te 45, Osmanlar'da 28 ve Kertil'de 24 konut. AFAD Başkanı kalan konutların kuralarının yakında çekileceğini söyledi; TOKİ Başkanı ise Sındırgı'da 250 sosyal konut daha yapılacağını açıkladı. Hak sahibiyseniz kura ve teslim takvimini AFAD ve İl Müdürlüğü'nden sorun.

Deprem konutu hak sahipliği afet mevzuatıyla, kentsel dönüşüm ise 6306 ile yürüyor. Binanız ağır hasarlı değil ama eskiyse, dönüşüm için izleyeceğiniz yol riskli yapı tespiti ve kat karşılığı.

Merkezde Büyükşehir'in planladığı ilk dönüşüm alanı Karesi'de. Başkan Akın'ın 11 Kasım 2025'te Politikam'a yaptığı açıklamaya göre Kızpınar ve Adnan Menderes mahallelerini kapsayan 5,42 hektarlık alan Cumhurbaşkanlığı onayına sunuldu; Akıncılar Bölgesi ve Keresteciler Sitesi'nde de yeni alanlar planlanıyor. Bu alanlar için sonradan çıkmış bir onay kararı bulamadık. Bu mahallelerde maliksiniz, kendi başınıza bir anlaşmaya girmeden önce durumu Büyükşehir'e ve İl Müdürlüğü'ne sorun.

Kat karşılığında Balıkesir'de nelere dikkat

Devlet hibesi ya da düşük faizli kredi olmadığında projenin dengesini imar hakkı ve bölgenin konut değeri belirliyor. İlk işiniz ilçe belediyesinden güncel imar durumu belgesini almak. Müteahhit tekliflerini bu belgeye göre karşılaştırın; aynı imar hakkına iki müteahhit çok farklı daire metrekareleri önerebilir.

Kanunun sizi koruyan hükümlerini sözleşmeye yazdırın. Müteahhit kendi payındaki daireleri ancak inşaatın tamamlanma oranının yüzde on altındaki oranda satabiliyor; daha fazlası için bütün maliklerin onayı gerekiyor. Müteahhit kaynaklı sebeplerle bir yıl içinde işe başlanmazsa ya da iş en az altı aydır durmuşsa, malikler salt çoğunlukla fesih için Kentsel Dönüşüm Başkanlığı'na başvurabiliyor. Yönetmelik, müteahhidin ruhsattan önce yapı yaklaşık maliyetinin %6'sı kadar teminat vermesini şart koşuyor (tamamlama sigortası yaptırılmışsa bu teminat aranmıyor). Kira yardımının kimden geleceğini ve kaç ay süreceğini de açıkça yazdırın.

Birden fazla teklif görmek pazarlıkta elinizi güçlendirir. yenibina.com'da tek talep formuyla doğrulanmış müteahhitlerden en fazla beş teklif alıp komisyonsuz karşılaştırabilirsiniz.